Có chị Liên, người miền Bắc, muốn đầu tư vào miền Nam mà thấy mình như đi trong sương.
Chị Liên là người cẩn thận, có kinh nghiệm đầu tư ngoài Bắc. Chị từng đọc được sóng quê mình, biết khi nào nên dừng. Chị không phải tay mơ.
Nhưng khi nhìn vào miền Nam, chị khựng lại. Thị trường lạ. Khu nào tốt khu nào xấu chị không rõ. Giá thật là bao nhiêu chị không nắm. Thủ tục pháp lý trong đó chị chưa quen. Chị giỏi ở sân nhà, nhưng đây là sân khách.
Chị nói với tôi. “Ngoài Bắc em tự tin bao nhiêu, vào Nam em mù bấy nhiêu.”
Tôi hiểu cảm giác đó. Chính tôi cũng vậy hồi mới chuyển vào. Và đây là lý do người mua ở xa cần một thứ mà người mua tại chỗ không cần. Một người dẫn đường tại chỗ đáng tin.
Vì sao mua ở xa lại nhiều rủi ro hơn
Người dẫn đường tại chỗ là người sống và làm việc ngay tại thị trường anh chị muốn mua, hiểu khu vực, nắm giá thật, quen thủ tục địa phương, và đi kiểm tra trực tiếp thay anh chị. Họ là mắt và chân của anh chị ở nơi anh chị không thể có mặt thường xuyên.
Anh chị thử nghĩ. Mua ở quê mình, anh chị biết khu nào dân thích ở, khu nào hay ngập, đường nào sắp mở. Anh chị nghe giá là biết đắt hay rẻ. Anh chị có cảm giác về nơi đó, tích cóp qua nhiều năm sống ở đấy.
Mua ở nơi xa, anh chị mất hết những cái đó. Mọi thứ phải nghe qua lời người khác, nhìn qua hình chụp. Anh chị không có cảm giác để biết cái gì bất thường. Đây chính là lúc rủi ro cao nhất.
Người bán không tốt biết điều này. Họ nhắm vào người mua ở xa, vì những người này khó kiểm chứng. Giá thổi lên, người ở xa không biết. Tài sản có vấn đề, người ở xa khó phát hiện. Khoảng cách địa lý thành khoảng tối để họ lợi dụng.
Người dẫn đường tại chỗ giúp được gì
Tôi nói cho chị Liên rõ một người tại chỗ đáng tin làm được những việc gì.
Xem nhà thật, không qua hình. Hình chụp giấu được nhiều thứ. Người tại chỗ tới tận nơi, xem thật, kể cho anh chị cái mà ảnh không nói: đường vào, hàng xóm, mức ngập, không khí khu đó.
Biết giá thật của vùng. Người sống tại chỗ nắm mặt bằng giá thật, biết cái giá người bán đưa ra là hợp lý hay bị thổi. Đây là thứ người ở xa gần như không tự kiểm được.
Kiểm tra pháp lý tận nơi. Người tại chỗ làm việc được với cơ quan địa phương, tra cứu sổ, thế chấp, quy hoạch tại chỗ. Tôi nói kỹ về việc này trong bài kiểm tra pháp lý sổ đỏ trước khi mua.
Đọc được khu vực và hạ tầng thật. Người ở đó biết hạ tầng nào đang làm thật, khu nào có người về ở thật, khu nào chỉ là lời hứa. Tôi nói về cách phân biệt này trong bài chọn khu vực theo hạ tầng.
Nhưng phải là người dẫn đường, không phải người bán hàng
Đây là chỗ tôi nhấn mạnh với chị Liên, kẻo chị hiểu nhầm.
Không phải ai ở tại chỗ cũng đáng tin. Người bán hàng tại chỗ chỉ muốn anh chị mua nhanh, mua cái họ có. Người dẫn đường thật thì khác. Họ sẵn sàng nói “cái này không nên mua”, sẵn sàng cản anh chị khỏi một quyết định sai.
Sự khác nhau nằm ở chỗ ai đứng về phía anh chị. Người bán đứng về phía thương vụ. Người dẫn đường đứng về phía lợi ích lâu dài của anh chị, kể cả khi điều đó nghĩa là anh chị không mua gì lần này. Tôi nói rõ sự khác biệt này trong bài phân biệt môi giới và người tư vấn.
Cho nên khi chọn người dẫn đường, đừng nhìn ai nói hay nhất. Nhìn ai dám cản anh chị, ai dám nói thật cả cái xấu. Người dám làm anh chị mất một thương vụ để giữ anh chị an toàn mới là người đáng đi cùng đường dài.
Sai lầm thường gặp khi mua ở xa
– Tự tin ở sân nhà rồi mang nguyên sự tự tin đó sang một thị trường mình không thuộc. – Quyết mua chỉ dựa trên hình chụp và lời nói, không có ai xem tận nơi. – Không biết giá thật của vùng nên dễ mua phải giá thổi. – Tin nhầm người bán hàng tại chỗ là người dẫn đường vì lợi ích của mình. – Chọn người nói hay nhất thay vì người dám cản và dám nói cái xấu.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao mua bất động sản ở xa quê lại rủi ro hơn?
Vì anh chị mất hết cảm giác về nơi đó: không biết khu nào tốt, giá thật bao nhiêu, thủ tục ra sao. Mọi thứ phải nghe qua lời người khác và nhìn qua hình chụp, nên không nhận ra cái gì bất thường. Người bán không tốt thường nhắm vào người mua ở xa vì họ khó kiểm chứng tận nơi.
Người dẫn đường bất động sản tại chỗ làm những gì?
Họ xem nhà thật thay vì qua hình, nắm giá thật của vùng để biết người bán có thổi giá không, kiểm tra pháp lý tận nơi với cơ quan địa phương, và đọc được hạ tầng nào thật khu nào có người ở thật. Họ là mắt và chân của anh chị ở nơi anh chị không thể có mặt thường xuyên.
Làm sao phân biệt người dẫn đường và người bán hàng?
Người bán hàng đứng về phía thương vụ, chỉ muốn anh chị mua nhanh cái họ có. Người dẫn đường đứng về phía lợi ích lâu dài của anh chị, sẵn sàng nói cái này không nên mua và dám cản một quyết định sai. Hãy chọn người dám nói cái xấu, không chọn người nói hay nhất.
Có nhất thiết cần người tại chỗ khi đầu tư miền Nam không?
Nếu anh chị ở xa và không rành thị trường miền Nam thì rất nên có. Người tại chỗ giúp anh chị tránh mua giá thổi, tránh tài sản vướng pháp lý, và đọc đúng khu vực. Tự quyết từ xa qua hình ảnh và lời nói là tự đặt mình vào thế yếu nhất, nơi rủi ro cao nhất.
Anh chị muốn đi tiếp thế nào
Chị Liên giỏi ở sân nhà nhưng mù ở sân khách. Khi có người tại chỗ dẫn đường, chị bước vào miền Nam tự tin như đi trên đất quen.
Nếu anh chị đang muốn đầu tư miền Nam mà thấy mình như đi trong sương, tôi có thể làm người dẫn đường cho anh chị. Tôi sống và làm việc tại chỗ, xem nhà thật, biết giá thật, kiểm tra pháp lý tận nơi, và sẵn sàng cản anh chị khi cần.
Nhắn cho tôi. Tôi làm mắt và chân cho anh chị ở miền Nam, để anh chị không phải tự bước trong vùng đất lạ.
P.S. Chị Liên nói câu này. “Có người dẫn đường, em thấy miền Nam gần lại.” Đúng vậy. Khoảng cách địa lý không đáng sợ, cái đáng sợ là đi một mình ở nơi mình không thuộc. Có đúng người đi cùng, sân khách cũng thành sân nhà. Anh chị đã có người dẫn đường chưa?
