Câu chuyện đầu tư

Khi dòng tiền hụt giữa chừng: xoay khoản vay thế nào

Trần Quốc Hoàn · 04/11/2026 · 20 phút đọc
Dòng tiền hụt khi trả nợ thì xoay khoản vay thế nào? Ba tầng đường ra, phép thử hai năm phẳng, và một việc tuyệt đối không nên làm lúc này.

Có một bình luận tôi đọc xong thì nhớ, vì nó viết đúng cái giọng của người đang ở trong chuyện.

Chết tôi rồi, đang vay ngân hàng một tỷ năm mua căn hộ, lãi suất tăng cao.

Không hỏi gì cả. Chỉ kể.

Người viết câu đó không đang tìm một bài phân tích thị trường. Họ đang tìm một việc làm được trong tháng này. Nên bài này tôi viết theo thứ tự việc, không theo thứ tự lý thuyết.

Dòng tiền hụt khi trả nợ thì làm gì trước

Khi dòng tiền hụt giữa chừng, việc đầu tiên không phải đi tìm tiền. Việc đầu tiên là tính ra con số hụt mỗi tháng và tháng nào mình hết chịu được. Có hai con số đó rồi mới xếp các đường ra theo thứ tự còn quyền chọn: bán đúng kế hoạch, cho thuê, rồi cắt.

Và có một việc nên để cuối cùng, dù nó là việc nhiều người làm đầu tiên. Tôi nói ở mục ngay dưới.

Bán một tài sản cũ để gỡ dòng tiền thì phải bán món bán được tự do, không bán món mình tiếc ít nhất
Bán một tài sản cũ để gỡ dòng tiền thì phải bán món bán được tự do, không bán món mình tiếc ít nhất

Việc nên làm cuối cùng mà hay bị làm đầu tiên

Vay thêm một khoản nữa để trả lãi cho khoản đang có.

Tôi hiểu vì sao người ta làm. Nó giải quyết được tháng này. Giấy tờ thì sẵn, ngân hàng thì mời, và cảm giác sau khi ký là đã xong một việc.

Nhưng nó không xong. Nó chỉ dời.

Khoản vay mới cũng có tiền lãi của nó. Nên sang tháng, con số phải trả lớn hơn tháng trước, trong khi chỗ hụt thì vẫn còn nguyên nguyên nhân cũ. Hai tháng nữa thì lại thiếu, và lần này thiếu nhiều hơn.

Tôi gặp một ca đúng kiểu này. Anh Trung bốn mươi lăm tuổi, làm quán ăn tại nhà ở Long Biên. Bốn tháng trước anh gom hết tiền mặt mua một mảnh trong ngõ. Giờ anh nhắm thêm một mảnh mặt đường để ghép mặt bằng cho quán, tổng mười lăm tỷ.

Phương án của anh gồm ba việc: vay trọn mười lăm tỷ, thế chấp cả hai sổ, và vay thêm một ít nữa để trả lãi.

Hai con số của anh. Tiền lãi khoảng một trăm năm mươi triệu một tháng, chưa kể gốc. Thu nhập ròng của nhà, anh tự khai, một trăm hai mươi triệu một tháng.

Anh chị trừ hộ tôi hai số đó.

Và nhớ là trừ như thế vẫn chưa tính tiền gốc.

Câu tôi nhớ nhất trong ca này là nỗi sợ anh tự khai: anh chỉ sợ lãi suất giảm lại không mua được. Anh sợ mất món. Còn chỗ nguy hiểm thì nằm chiều ngược lại, là lãi chưa giảm thì mỗi tháng anh đã âm, mà mảnh trong ngõ vẫn đứng đó không ra tiền.

Tôi phải nói thêm một chỗ cho công bằng với anh. Mảnh mặt đường anh mua không phải để cho thuê, anh dùng nó cho chính cái quán. Nên phần đóng góp của nó là phần doanh thu quán tăng thêm, không phải tiền thuê. Cách đo bằng tiền thuê không chấm được chỗ đó, và tôi nói thẳng là chỗ đó tôi còn chưa có cách chấm gọn. Nhưng hai con số ở trên thì không đổi vì chuyện ấy.

Chuyện đảo nợ và tái cấp vốn, tôi viết riêng ở bài đảo nợ và tái cấp vốn bất động sản.

Hai con số phải có trước khi xoay bất cứ thứ gì

Việc này mất mười phút và làm một mình được.

Con số thứ nhất: hai năm phẳng mất bao nhiêu. Giữ nguyên tình hình, chỉ đặt một giả định là giá tài sản đứng im đúng hai mươi bốn tháng. Rồi cộng ba khoản. Tiền lãi của hai mươi bốn tháng. Tiền giữ của hai mươi bốn tháng, gồm phí quản lý, thuế đất, tiền trông coi, tiền hoàn thiện nếu phải hoàn thiện mới bán được. Và khoản phải bù vào việc nhà nếu có một ngày lớn rơi vào trong hai mươi bốn tháng đó.

Hai năm phẳng không phải kịch bản thảm họa. Nó là chuyện bình thường của bất động sản. Tôi chọn mốc hai mươi bốn tháng vì đó là chuyện thường gặp, không phải vì nó xấu nhất.

Con số thứ hai: tháng nào tôi hết chịu. Với con số thứ nhất trong tay, ghi ra tháng nào năm nào mình buộc phải bán dù không muốn bán.

Ghi được tháng đó ra giấy thì mọi việc sau đây dễ hơn nhiều. Vì từ lúc ấy mình không còn xoay trong cảm giác, mình xoay với một cái mốc.

Cách tính chi phí nuôi một bất động sản mỗi năm, tôi để ở bài chi phí nuôi một bất động sản mỗi năm.

Ba tầng đường ra, xếp theo quyền chọn

Có mốc rồi thì xếp đường ra. Và xếp theo một trật tự: tầng một là mình chọn, tầng hai là mình hoãn, tầng ba là mình nhường.

Tầng một, bán đúng kế hoạch. Bán bao nhiêu, và bán cho ai. Phải viết ra được người mua lại là lớp người nào, không viết là “ai cần thì mua”. Lớp người mua để ở và lớp người mua để đầu tư là hai lớp khác nhau, xuất hiện vào hai lúc khác nhau.

Tầng hai, không bán được thì cho thuê. Thuê bao nhiêu một tháng, ai thuê, và số đó trả nổi bao nhiêu phần tiền lãi. Tầng này là tầng hoãn, nó không giải quyết khoản nợ nhưng nó mua thêm thời gian.

Tầng ba, không thuê được thì cắt. Cắt bao nhiêu phần thì có người lấy ngay, người đó là ai, và bao lâu ra tiền thật.

Tầng nào viết không nổi thì ghi thẳng là trống. Ghi tính sau là gạch cả tầng đó. Vì tính sau nghe như một tầng còn mở, mà thực tế nó là một tầng chưa ai đi thử.

Đếm số tầng viết được, mỗi tầng phải có một con số và một cái tên. Viết nổi từ hai tầng trở lên thì mình còn có đường ra. Chỉ một tầng thì đó không phải đường ra, đó là một lối, mà lối thì tắc là hết.

Bài toán cho thuê có cân được tiền vay hay không, tôi bóc ở bài vay để mua rồi cho thuê.

Hạ giá không phải một tầng đường ra

Chỗ này tôi phải nói, vì nó là chỗ nhiều người tưởng mình còn một đường mà thực ra không còn.

Người mua không so căn của anh chị với căn bên cạnh. Họ so với quyển sổ tiết kiệm của họ. Hạ giá không chạm được vào phép so đó.

Tôi có một ca đủ số từ đầu đến cuối. Một chị ở Hà Đông đang muốn ra một căn. Chào ba mươi lăm tỷ, nay xuống khoảng ba mươi, tính hạ tiếp hai mươi bảy đến hai mươi tám, ép xuống hai mươi sáu thì chị nói chưa chắc.

Hạ chín tỷ mà vẫn chưa qua.

Và chính chị tự giải thích vì sao. Người có hai mươi sáu tỷ tiền mặt bây giờ, người ta nghĩ nếu gửi ngân hàng được mười phần trăm thì một năm được hai tỷ sáu, thì tại sao người ta bỏ ra.

Con số mười phần trăm là cách chị ấy nghĩ trong đầu, không phải lãi suất thật. Nhưng cái khung chị nói ra thì đúng: người cầm tiền đang so với chỗ gửi của họ, không so với căn bên cạnh.

Nên nhiều bất động sản hôm nay dù giảm sâu đến đâu cũng không có người mua lại. Hạ giá là một thao tác, không phải một đường ra.

Bán món nào trước, và ai nói câu đến lúc rồi

Hai ô cuối, và hai ô này ít người điền.

Ô thứ nhất: cần vốn đột xuất thì bán món nào trước. Ghi tên món trong tay sẽ bán trước, kèm bao lâu ra tiền thật. Người đang kinh doanh thì ô này bắt buộc, vì nhu cầu vốn của người làm ăn không có ngày. Lô hàng rẻ đột ngột, đối tác chậm trả, máy hỏng, cơ hội phải chốt trong tuần.

Và phải đếm thật. Mỗi món một dòng, kèm sổ đang ở đâu, có đang cắm ngân hàng không, có cho ai mượn không, có tranh chấp không, có dính quy hoạch không. Rồi đếm xem mấy món bán được tự do trên tổng mấy món.

Ca anh Trung ở trên, theo phương án của anh thì con số đó là không trên hai. Cả hai sổ bị cắm, mảnh trong ngõ đang không bán được. Đến ngày cần tiền thì không có món nào ra.

Ô thứ hai: ai là người bấm nút bán. Ghi tên một người sẽ nói với mình câu đến lúc rồi. Không có ai thì ghi không ai, và đó là một câu trả lời hợp lệ.

Tôi để ô này vào vì một ca cụ thể. Một người bạn tôi có hai lô đất miền Nam, mua hơn năm trăm triệu một lô. Năm hai nghìn hai mươi mốt có người trả hơn bốn tỷ. Anh không bán. Năm nay rao một tỷ rưỡi, khách trả một tỷ một.

Nếu hai nghìn hai mươi mốt bán thì đã lời tầm ba tỷ. Đến nay bán thì chỉ còn thu về khoảng một tỷ một. Lô đất tới giờ vẫn chưa bán được.

Anh ấy không mua sai, không mua đắt, không dính pháp lý. Anh ấy thiếu một người nói câu đến lúc rồi vào năm đó.

Thà ăn non một chút còn hơn là bán già. Và giá cao nhất là giá có người trả, không phải giá mình muốn. Cách tôi ngồi cùng người mua ở chỗ này, tôi để ở trang Trần Quốc Hoàn là ai.

Mấy việc xoay được, xếp theo thứ tự nên thử

Có hai con số và ba tầng rồi thì mới chọn việc. Tôi xếp theo thứ tự ít mất quyền chọn nhất.

Một, nói với ngân hàng trước khi trễ hạn. Trễ rồi mới nói thì mọi cửa hẹp hơn. Hỏi về kéo dài kỳ hạn để giảm số phải trả mỗi tháng, và hỏi rõ tổng tiền lãi sẽ đội thêm bao nhiêu.

Hai, mở tầng hai. Cho thuê, kể cả thuê dưới mức mình mong. Số tiền thuê không cần đủ tiền lãi, nó chỉ cần làm con số hụt nhỏ lại và đẩy cái mốc hết chịu ra xa.

Ba, bán món nào trong tay ra tiền nhanh nhất, theo ô đã điền ở trên. Bán món bán được, không phải bán món mình tiếc ít nhất.

Bốn, cắt. Và cắt sớm thì bao giờ cũng được giá hơn cắt lúc đã trễ hạn.

Việc không nằm trong danh sách này: vay thêm để trả lãi. Tôi để nó ngoài danh sách chứ không xếp nó hạng cuối, vì nó không phải một đường ra, nó là một cách mua thêm thời gian bằng tiền đắt hơn.

Chuyện trả nợ trước hạn thì lợi hay thiệt, tôi viết ở bài trả nợ trước hạn lợi hay thiệt. Số liệu chính thức về lãi suất, anh chị tra ở trang Ngân hàng Nhà nước Việt Nam.

Câu hỏi thường gặp

Dòng tiền hụt khi đang trả nợ mua nhà thì nên làm gì trước?

Tính ra hai con số trước khi xoay bất cứ thứ gì: phần hụt mỗi tháng, và tháng nào mình buộc phải bán dù không muốn. Có hai con số đó rồi mới xếp các đường ra theo thứ tự còn quyền chọn, rồi mới chọn việc để làm.

Có nên vay thêm một khoản để trả lãi cho khoản đang có không?

Khoản mới cũng có tiền lãi của nó, nên sang tháng con số phải trả lớn hơn, trong khi nguyên nhân hụt vẫn còn. Nó dời chứ không gỡ. Nên để nó ngoài danh sách việc, và thử các đường còn lại trước.

Hạ giá bán có phải một cách xoay dòng tiền không?

Hạ giá là một thao tác, không phải một đường ra. Người cầm tiền so căn của mình với chỗ họ đang gửi tiền, không so với căn bên cạnh, nên có căn hạ rất sâu vẫn không ra. Phải biết trước lớp người mua lại là ai.

Cho thuê dưới giá mong đợi thì có nên làm không?

Nên, nếu nó làm con số hụt nhỏ lại. Tầng cho thuê không giải quyết khoản nợ, nó mua thêm thời gian và đẩy cái mốc hết chịu ra xa. Giữ được thời gian thì giữ được quyền chọn ngày bán.

Nên bán món nào trước khi cần tiền gấp?

Bán món bán được tự do: sổ trong tay mình, không cắm ngân hàng, không cho ai mượn, không tranh chấp, không dính quy hoạch. Đếm trước xem có mấy món như vậy trên tổng số món đang cầm. Ra con số không thì đó là chỗ phải gỡ trước mọi việc khác.

Kết

Dòng tiền hụt giữa chừng không phải chuyện riêng của người liều. Nó xảy ra với người tính kỹ, vì phần lớn người ta tính khúc mua mà không tính khúc giữ.

Thứ cần không phải một chỗ vay mới. Là hai con số và ba tầng. Phần hụt mỗi tháng, tháng nào hết chịu, rồi bán cho ai, cho ai thuê, cắt bao nhiêu thì có người lấy.

Anh Trung sợ lãi suất giảm lại không mua được. Người bạn tôi năm hai nghìn hai mươi mốt có người trả hơn bốn tỷ mà không bán. Hai người sợ hai thứ ngược nhau, và cả hai đều thiếu đúng một tờ giấy ghi sẵn đường ra.

Anh chị đang trả góp một căn và vừa thấy chỗ hụt? Tôi để sẵn bộ câu hỏi Cách kiểm tra một món trước khi xuống tiền để anh chị tự chấm lại đường ra của món đang cầm. Để lại thông tin ở trang liên hệ để tôi gửi.

P.S. Bài này nói về món đã mua rồi. Chuyện chấm một món trước khi mua thì tôi viết riêng, và làm trước thì rẻ hơn nhiều.

Bài viết liên quan

Bài viết bởi Trần Quốc Hoàn — 15 năm trong nghề bất động sản, đồng hành cùng nhà đầu tư miền Bắc vào Nam.

Trần Quốc Hoàn
Trần Quốc Hoàn
Chuyên gia đầu tư bất động sản cá nhân, 15 năm trong nghề. Đại diện người mua — dẫn nhà đầu tư miền Bắc vào thị trường nhà phố dự án phía Nam, từ Vành đai 3 vào lõi TP.HCM.

Bạn đang đứng trước một quyết định lớn?

Nếu bạn giữ 5 đến 50 tỷ và muốn một người ngồi xuống cùng để nhìn cho rõ trước khi xuống tiền — chúng ta có thể hợp nhau để nói chuyện.

Gọi 070.256.9999
0 0 đánh giá
Article Rating
Theo dõi
Thông báo của
guest

0 Comments
Cũ nhất
Mới nhất Được bỏ phiếu nhiều nhất
Phản hồi nội tuyến
Xem tất cả bình luận
0
Rất thích suy nghĩ của bạn, hãy bình luận.x