Anh chị đang ngắm một lô đất ở vùng vừa có tin vui. Tin sáp nhập, tin đường mới, tin khu công nghiệp về.
Câu tôi muốn hỏi là câu này: cái tin đó, người bán đã tính vào giá chưa?
Không phải “vùng này có tiềm năng không”. Vùng có tiềm năng thật mà giá đã cộng trọn phần tiềm năng vào rồi thì phần còn lại cho anh chị bằng không.
Tin tốt vào giá trước khi vào đời sống
Giá đã phản ánh tin tốt là trạng thái người bán đã cộng phần tương lai vào con số hôm nay, trước khi tương lai đó xảy ra. Người mua trả tiền cho một thứ chưa có mặt.
Chuyện này không phải người bán xấu. Nó là cách thị trường chạy. Ai cũng đọc được tin, nên ai cũng tính vào giá, và họ tính rất nhanh.
Tôi đứng ở An Sơn, Thuận An tháng 7 năm 2026, xem một lô hai mặt tiền. Cách sông Sài Gòn khoảng 600 mét, cách nút giao Vành đai 3 chưa đầy 1 km. Vị trí thì đẹp.
Nhưng lô đó tổng 1008 mét vuông mà chỉ có 200 mét vuông thổ cư, phần còn lại là đất trồng cây lâu năm. Giá chào 20 đến 25 triệu một mét.
Câu tôi nói ra tại chỗ hôm đó: vị trí thì đẹp nhưng mà thế cái giá nó còn không được ngon.
Và câu thứ hai, câu tôi nghĩ là đáng giá nhất của cả buổi đó: nó có cái giá của sự rõ ràng.

Càng rõ ràng thì càng đắt
Chỗ này nghe thì ngược, nên tôi nói chậm.
Anh chị đi tìm một miếng đất đã chắc chắn: đường đã có, dân đã về, giấy tờ đã sạch, không dính quy hoạch. Tìm được thì mừng.
Nhưng sự chắc chắn đó có bán, và nó có giá niêm yết. Giá niêm yết của nó nằm luôn trong con số người bán đọc cho anh chị nghe.
Nên thứ anh chị đi tìm không phải sự rõ ràng. Thứ đáng đi tìm là khoảng cách giữa phần đã rõ tới đâu và phần giá đang đòi bao nhiêu.
Khoảng cách đó rộng thì còn chỗ cho mình. Khoảng cách đó hết thì mình đang mua đúng giá của một thứ ai cũng thấy.
Rẻ so với gì – năm mốc đối chứng
Trong bộ phương pháp của tôi có một ô tên là rẻ so với gì. Bốn chữ, là một câu hỏi, nên nghe xong là bật ra phản xạ.
Ô đó đo giá trên năm mốc đối chứng. Bốn mốc đầu so trong không gian, mốc thứ năm so theo thời gian.
– Mốc một – so với hàng cùng loại đang chào quanh đó. Cùng loại, cùng khu, cùng cỡ. Không so shophouse với nhà phố. – Mốc hai – so với giao dịch đã xong. Giá chào là giá người bán mơ, giá giao dịch là giá thị trường trả. – Mốc ba – so với khu cạnh tranh. Người mua lại của anh chị ba năm nữa, với đúng số tiền đó, họ còn chọn được chỗ nào nữa. – Mốc bốn – so với tiền nó đẻ ra. Cho thuê được bao nhiêu một tháng, chia cho vốn bỏ ra. – Mốc năm – so với chính nó ba đến năm năm trước. Cùng một lô, năm 2021 bao nhiêu, hôm nay bao nhiêu.
Luật đếm rất gọn: dưới ba mốc trả lời được thì chưa được dùng chữ “rẻ”. Một mốc không phải bằng chứng, nó là một cảm giác có số đi kèm.
Mốc thứ năm nói rõ nhất chuyện tin tốt
Trong năm mốc đó, mốc thứ năm là mốc trả lời đúng câu hỏi của bài này.
Vì tin tốt đi vào giá theo trục thời gian. Nó không đi vào theo trục không gian. Muốn biết tin đã vào bao nhiêu thì phải lấy chính lô đó, xem nó đứng ở đâu trước khi có tin.
Giá đất Bình Dương cũ, phần tôi đi xem quanh An Sơn, từ vài trăm nghìn một mét nay lên hơn 10 triệu một mét. Đó là lịch sử giá tôi nghe tại chỗ, và nó là giá rao, không phải giá chốt.
Một con số như vậy đọc theo hai chiều được cả hai. Chiều thứ nhất: vùng này đã chạy thật, có lực thật. Chiều thứ hai: phần đã chạy đó là phần người đi trước ăn, không phải phần của người vào hôm nay.
Năm 2025 tôi theo giá miền Nam theo từng phân khúc. Căn hộ cao cấp vùng lõi tăng khoảng 50 đến 60 phần trăm, nhà phố khoảng 20 phần trăm, vùng ven Vành đai 3 khoảng 15 đến 20 phần trăm. Đây là mốc tôi đọc được, chưa phải số đã đối chiếu từng dự án.
Đặt ba con số đó cạnh nhau thì thấy sóng chạy từ lõi ra ven. Lõi đã hết rẻ. Ven mới nhích.
Giá rao không phải giá chốt
Chỗ này là chỗ nhiều người tính sai mà không biết mình sai.
Số anh chị đọc trên mạng gần như luôn là giá rao. Giá rao cao hơn giá chốt, và khoảng cách đó khác nhau theo vùng.
Tôi quy về giá chốt theo mốc này: vành đai 1 đến vành đai 3 thì trừ 3 đến 5 phần trăm, vành đai 4 và tỉnh xa thì trừ 5 đến 10 phần trăm. Đây là hệ số làm việc của tôi, không phải con số có đóng dấu.
Và một chuyện phải nói thẳng về nguồn. Tin trên các trang rao không bằng nhau về độ thật. Tôi xếp theo thứ tự: nguồn thứ cấp của người làm nghề đáng tin nhất, rồi tới các sàn lớn. Riêng nhóm trang rao tự do thì tôi chỉ nhìn cho biết mặt bằng, tôi không bao giờ đưa số ở đó vào một báo cáo gửi cho ai. Vì ở đó có cả tin đăng để câu người gọi.
Anh chị tra giá cùng khu thì làm thêm một bước này. Tôi có viết riêng cách so sánh giá nhà cùng khu vực và cách nhận ra giá đất bị thổi.
Phép trừ làm trên một tờ giấy
Đây là việc làm được chiều nay, không cần ai có mặt.
Viết ba dòng:
1. Giá chào hôm nay của đúng lô anh chị đang ngắm. 2. Giá một khu tương đương mà không có cái tin tốt đó – cùng loại hàng, cùng cỡ, cùng khoảng cách tới chỗ làm của người sẽ thuê hoặc sẽ mua lại. 3. Dòng một trừ dòng hai.
Con số ở dòng ba là phần người bán đã thu trước của tương lai.
Rồi đặt cạnh nó một con số nữa: phần anh chị định ăn trong thương vụ này. Nếu dòng ba lớn hơn hoặc bằng phần mình định ăn, thì người bán đã lấy trước đúng phần của mình.
Tôi không đưa ra mức phần trăm nào gọi là nhiều. Nó tuỳ thời gian anh chị giữ được tiền và tuỳ phần tin đã thành thật tới đâu. Và tôi cũng không nhân con số đó lên thành một cái trần giá – nó là số để trừ và để bỏ lô, không phải cái cửa.
Tin tốt thật và tin tốt chưa tới đâu
Hai lô cùng nghe một tin mà không cùng một chuyện.
Phải hỏi cái tin đó đang ở bậc nào. Nghe nói thì bậc không. Có tên trong quy hoạch mà chưa có vốn thì một bậc. Đã duyệt vốn thì cao hơn. Đã khởi công thì cao nữa. Đã có xe chạy thật thì cao nhất.
Vành đai 3 là ví dụ ngay trong tư liệu của chính tôi. Mốc được nói là thông xe 2026. Tôi ra nút giao Tân Vạn tháng 7 năm 2026, cầu còn dang dở, nút giao chưa xong, nên tôi kết luận tại chỗ là khó kịp. Trong cùng tháng đó, phần mô tả một video khác của tôi đã ghi mốc 2027.
Nghĩa là cái mốc đã trượt một năm ngay trong tư liệu của tôi, trước khi tôi hứa gì với ai. Tiến độ giải ngân đầu tư công thì anh chị tra được ở cổng thông tin Bộ Tài chính.
Nên tôi không lấy ngày thông xe trên báo làm ngày xếp tiền. Tôi lấy cái tôi nhìn thấy ở nút giao.
Bốn chỗ phép này không dùng được
Đóng phép thành mấy bước cứng mà không nói lúc nào nó sai thì là phát dao. Nên tôi nói luôn.
1. Không có hàng cùng loại. Đất lẻ dị hình, nhà độc vị trí, dự án mở bán lần đầu. Mốc một, hai, ba tắt cùng lúc vì không có vật để so. Lúc đó đừng đo giá, đo bằng tiền nó đẻ ra và đo bằng ai mua lại. 2. Thị trường đang đóng băng. Giá chào lúc đó là giá tưởng tượng, không ai mua ở mức đó. Chỉ tin mốc hai. Không đủ giao dịch đã xong thì nói thẳng là chưa đo được. 3. Hàng mua để ở, không để bán. Phần trả thêm cho sự rõ ràng là tiền mua tiện nghi, anh chị hưởng mỗi ngày. Phép trừ ở trên không còn là lý do bỏ lô. 4. Phép này chỉ chấm giá. Nó không chấm sổ, không chấm tranh chấp, không chấm quy hoạch lộ giới. Rẻ mà giấy chưa sạch thì không phải rẻ, đó là rủi ro có giá. Đo pháp lý trước, đo giá sau.
Và chỗ cuối, chỗ tôi phải nói thẳng: chấm ra “giá chưa cộng hết tin tốt” không phải tín hiệu nên mua. Nó chỉ nói một lý do mua có đứng được hay không. Vượt vốn thật, sai nhiệm vụ của khoản tiền, không vẽ được đường ra thì vẫn là không mua.
Câu hỏi thường gặp
Giá đã phản ánh tin tốt thì biểu hiện ra sao? Biểu hiện rõ nhất là giá lô đó đã vượt mặt bằng của khu tương đương không có tin, trong khi cái tin vẫn đang ở bậc giấy thấp. Người bán nói nhiều về tương lai và ít về hiện trạng. Và khi anh chị hỏi lô này ba năm trước bao nhiêu thì câu trả lời là một con số thấp hơn nhiều.
Tin quy hoạch mới công bố thì nên vào ngay hay chờ? Trả lời được hai câu thì vào được. Tin đó đã lên tới bậc giấy nào, và con đường hoặc dự án đó rút ngắn hành trình của nhóm người nào. Chỉ có tin mà không có hai câu kia thì đang mua lời kể. Tôi viết riêng ở bài thời điểm vào sóng hạ tầng.
Vùng vừa sáp nhập hành chính thì giá còn chỗ không? Có vùng còn, có vùng hết, và chỉ đo mới biết. Sáp nhập là một lực thật, nhưng nó công khai nên ai cũng tính vào giá rất nhanh. Cách đo là lấy mốc thứ năm: so chính lô đó trước và sau tin, rồi xem phần tăng đã bằng phần mình định ăn chưa.
Giá rao thấp hơn mặt bằng nhiều thì có nên mừng? Chưa mừng được. Phải gọi tên lý do rẻ trước. Lý do nằm ở người bán – chủ kẹt tiền, chia tài sản, chủ ở xa – thì rẻ là cơ hội, vì nó hết khi mình sang tên. Lý do nằm ở tài sản – quy hoạch, lộ giới, đường vào hẹp, chưa ra sổ – thì nó theo mình suốt những năm giữ, và nó đứng đó chờ người mua lại của mình hỏi đúng câu đó.
Tôi không ở gần vùng đó thì đo thế nào? Mốc một, hai, năm làm từ xa được, vì đó là việc tra giá. Mốc ba và mốc bốn thì phải có người đứng tại chỗ, vì nó cần biết người thuê là ai và họ trả nổi bao nhiêu. Tôi có viết cách trả giá đất tỉnh từ xa.
Kết
Lấy tờ giấy, viết tên lô anh chị đang ngắm lên đầu.
Rồi điền năm dòng của năm mốc đối chứng. Dòng nào không điền được thì để trống, đừng đoán cho đủ.
Đếm xem anh chị điền được mấy dòng. Dưới ba dòng thì chưa đo được, và chưa đo được thì chưa phải lúc nói chuyện giá với người bán.
Xong rồi làm phép trừ hai dòng ở trên. Con số ra bao nhiêu thì đó là phần tương lai đã bị thu trước.
Tôi không điền hộ anh chị dòng nào cả. Tôi làm đại diện cho phía người mua, việc của tôi là đưa cái bảng và chỉ ra chỗ anh chị đang để trống.
Tôi có soạn một tài liệu ngắn, Cách kiểm tra một món trước khi xuống tiền, trong đó có nguyên năm mốc đối chứng và phép trừ phần đã thu trước. Anh chị muốn nhận thì để lại bình luận chữ KIỂM, tôi gửi.
Đọc thêm: chu kỳ bất động sản và khu mình ngắm đang ở đoạn nào · vùng trũng giá bất động sản · khu vực hết dư địa tăng giá.
Bài viết liên quan
- Bài trụ nên đọc: Lập bảng so sánh trước khi mua nhà: bí quyết dạy anh Bình chọn 1 trong 5 căn nhà phố Sài Gòn
- Lời Ngay Từ Lúc Mua: Điều Anh Thành Muốn Mà Chưa Làm Được
- Mùa nào trong năm dễ mua BĐS giá tốt: 3 cửa sổ vàng NĐT miền Bắc nên nhớ
- Tiêu chí một sản phẩm bất động sản có dòng tiền tốt: 5 điều người Hà Nội mua nhà miền Nam cần đo
- Người Mua Nhà Bằng Dữ Liệu: Chuyện Anh Tiến Dân IT
- Bỏ lỡ cơ hội vì tin đồn: anh Nghĩa tiếc Eco Green ba năm rồi lại đứng trước lựa chọn mới
Bài viết bởi Trần Quốc Hoàn — 15 năm trong nghề bất động sản, đồng hành cùng nhà đầu tư miền Bắc vào Nam.



